Δίκτυο Βολταίρος

Η επικοινωνία, το μόνο διακύβευμα στη σύνοδο κορυφής της G-7 στο Μπιαρίτς

Η G7, η οποία ήταν αρχικά ένα φόρουμ ανταλλαγής μεταξύ δυτικών ηγετών για να κατανοήσουν καλύτερα τις αντίστοιχες οπτικές γωνίες, έχει γίνει ένα διακύβευμα επικοινωνίας. Μακριά από το να εκθέσουν την ουσία των σκέψεών τους πίσω από κλειστές πόρτες, οι φιλοξενούμενοι έχουν γίνει ηθοποιοί ενός μιντιατικού σόου όπου όλοι προσπαθούν να κάνουν καλή εμφάνιση. Το χειρότερο ήταν η έκπληξη που δημιούργησε ο Εμανουέλ Μακρόν για τους δημοσιογράφους και εναντίον του φιλοξενούμενου του από τις ΗΠΑ.

| Δαμασκός (Συρία)
+
JPEG - 45 ko

Όταν ιδρύθηκε το 1976 από τους Valéry Giscard d’Estaing και Helmut Schmidt, η G-6 ήταν μια ομάδα για άτυπες συζητήσεις. Ο Γάλλος πρόεδρος και ο Γερμανός καγκελάριος σκόπευαν να ανταλλάξουν γνώμες με τους ομολόγους τους για να προσδιορίσουν τις σκέψεις τους στο πλαίσιο της κρίσης του δολαρίου που προέκυψε μετά το τέλος του πολέμου ενάντια στο Βιετνάμ. Δεν επρόκειτο να πάρουν αποφάσεις, αλλά να προβληματιστούν για το μέλλον της δυτικής οικονομίας. Οι φιλοξενούμενοι ήταν οι ίδιοι με εκείνους που συγκέντρωσε το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών, για τον ίδιο λόγο, λίγο νωρίτερα. Ωστόσο, η συνάντηση, αυτή τη φορά, δεν συγκέντρωσε τους υπουργούς Οικονομικών, αλλά τους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων και η Ιταλία είχε προστεθεί. Τον επόμενο χρόνο προσκλήθηκε και ο Καναδάς.

Με τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης και το τέλος της διαίρεσης του κόσμου σε δύο στρατόπεδα, η G-7 ασχολήθηκε με πολιτικά ζητήματα και στη συνέχεια συνέδεσε τη Ρωσία με τις ανεπίσημες συζητήσεις της. Αλλά όταν σηκώθηκε η Μόσχα, εναντιώθηκε στο ΝΑΤΟ στη Συρία και αρνήθηκε το πραξικόπημα στην Ουκρανία, η εμπιστοσύνη διακόπηκε και οι Δυτικοί αποφάσισαν να συναντηθούν ξανά μεταξύ τους. Αυτό το επεισόδιο αποκλείει κάθε συμμετοχή της Κίνας.

Οι τελευταίες G-7 παρήγαγαν πολλές δηλώσεις και ανακοινώσεις. Αυτή η λογοτεχνία δεν κατέγραψε καμία απόφαση, αλλά επεξεργάστηκε έναν κοινό λόγο, ακόμη πιο ανιαρό όσο η εσωτερική πολιτική των ΗΠΑ κυριαρχούταν από την "πολιτική ορθότητα". Όπως πάντα, όταν δεν συνειδητοποιούμε ότι υπάρχουν αντίθετες δυνάμεις, ο διαχωρισμός μεταξύ πραγματικότητας και αυτού του λόγου εξακολούθησε να αυξάνεται.

Μια παρέκκλιση πραγματοποιήθηκε το 2005, στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου ο Βρετανός πρωθυπουργός Τόνι Μπλερ συγκέντρωσε την προσοχή όλων ισχυριζόμενος ότι τη G8 που προήδρευσε θα ακύρωνε το χρέος των 18 φτωχότερων χωρών της Αφρικής. Στην πραγματικότητα, αυτή η ανακοίνωση ήταν δωρεάν: η G8 δεν έλαβε ποτέ αυτή την απόφαση. Στη συνέχεια, 14 χώρες δέχτηκαν τους λιονταρίσιους όρους της μεγάλης Βρετανίας και έπειτα δάγκωναν τα δάχτυλά τους. 4 άλλες αρνήθηκαν αυτή την παγίδα. Αυτή η σκηνοθεσία άφησε την εσφαλμένη εντύπωση ότι οι G7/ 8 ήταν ένα είδος παγκόσμιας διακυβέρνησης.

Είναι βασικό να μην λάβει καμία απόφαση: θα αποτελούσε καρτέλ στο κόρφο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών και θα παραβίαζε την αρχή της ισότητας μεταξύ κάθε κράτους, ανεξάρτητα από την δύναμη του. Υπάρχει ήδη ένα προνόμιο που αναγνωρίζεται στους μεγάλους νικητές του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, ήτοι να καθίσουν μόνιμα στο Συμβούλιο Ασφαλείας και να ασκήσουν βέτο. Προνόμιο που απορρέει από ρεαλισμό: καμία πλειοψηφία κρατών δεν μπορεί να επιβάλει τη θέλησή της σε τέτοιες μεγάλες δυνάμεις.

Η σύνοδος κορυφής του 2019

Σε κάθε περίπτωση, η σημασία αυτής της άτυπης συγκέντρωσης μετράται από τη σωρευτική δύναμη των φιλοξενουμένων της. Πρώτον, πρέπει να σημειωθεί ότι η ομάδα G-7 συγκεντρώνει 9 προσωπικότητες: προσκαλούνται ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Έτυχε ότι για λόγους υγείας, ο Jean-Claude Juncker να μην είναι παρών. Στη συνέχεια, από το 2015, ο εκ περιτροπής πρόεδρος της G7 προσκαλεί ξένους επισκέπτες. Ο Εμανουέλ Μακρόν επέλεξε 8, τρεις από τους οποίους ήταν ήδη πέρυσι: δύο από τους BRICS (Ινδία και Νότια Αφρική), την Αυστραλία (που προσκλήθηκε όπως ο Καναδάς ως βρετανική κτήση και αναμένεται να συμμετάσχει σε λίγα χρόνια στο ΝΑΤΟ και να αποτελέσει αντι-κινεζική δύναμη μαζί με την Ιαπωνία) και τους "πελάτες" (Αίγυπτος, Μπουρκίνα Φάσο, Χιλή, Ρουάντα και Σενεγάλη). Αυτά τα κράτη θα συμμετάσχουν σε ορισμένες συνεδριάσεις, αλλά όχι σε όλες.

Ο πρόεδρος Μακρόν υπενθύμισε τη δυνατότητα επανεισαγωγής της Ρωσίας σε αυτόν τον κλειστό κύκλο το 2020 (που αναφέρθηκε από τον πρόεδρο Τραμπ, ο οποίος θα προεδρεύει τότε αυτή τη λέσχη). Αυτό θα σήμαινε πρώτα ότι η Συρία απελευθερώθηκε και ότι αναγνωρίζεται η ένταξη της Κριμαίας στη Ρωσική Ομοσπονδία. Περαιτέρω, για να έχει νόημα η συμμετοχή της Μόσχας, θα έπρεπε η Ρωσία να αρχίσει να μιλάει όπως οι Δυτικοί. Ο Σεργκέι Λαβρόφ απάντησε ήδη ευγενικά ότι θα εξετάσει αυτήν την πρόταση (παράλογη) όταν διατυπωθεί.

Μετά το φιάσκο της G-7 του 2018, όπου δεν ήταν δυνατό να αναπτυχθεί ένας κοινός λόγος, ο Εμανουέλ Μακρόν επέλεξε να αναζητήσει έναν ευρύτερο και πιο γενικό λόγο που είναι πάντα καλή συνταγή και δεν απειλεί κανέναν, ένα θέμα για τη κοινωνία αλλά προπαντός όχι κοινωνικό: η «καταπολέμηση των ανισοτήτων μεταξύ γυναικών και ανδρών». Προσεκτικός, προειδοποίησε ότι αυτή τη φορά δεν θα υπάρχει κανένα τελικό κείμενο.

Στο οικονομικό πεδίο, οι συνέπειες του τελωνειακού πολέμου των Ηνωμένων Πολιτειών στην Κίνα είναι το κύριο μέλημα των μελών της ομάδας των 7. Μην έχοντας τη πρόθεση να βρεθεί στη θέση του κατηγορούμενου όπως ήταν πέρυσι, ο πρόεδρος Τραμπ επέλεξε την επίθεση καταγγέλλοντας τους γαλλικούς φόρους στα Google / Apple / Facebook / Amazon. Αυτό είναι πράγματι το αδύναμο σημείο του εταίρου του. Η Γαλλία επέλεξε να επιτεθεί στους Gafa, στο φορολογικό πεδίο αλλά δεν αντιδρά σε δύο πιο σημαντικά ζητήματα: τη μονοπωλιακή θέση τους και τις παραβιάσεις των ατομικών ελευθεριών. Αναμένεται να διευθετηθεί στο περιθώριο της συνάντησης του Biarritz από τους υπουργούς οικονομικών της Γαλλίας και των ΗΠΑ.

JPEG - 24.5 ko
Ο έφηβος Εμανουέλ Μακρόν και η δασκάλα θεάτρου του, μελλοντική του σύζυγος, Brigitte Trogneux.

Ένα θεατρικό έργο του Εμανουέλ Μακρόν

Ο Εμανουέλ Μακρόν και η πρώην δασκάλα θεάτρου του, σύζυγός του Brigitte Trogneux-Μακρόν, είχαν προγραμματίσει μια ειδική σκηνοθεσία για αυτή τη σύνοδο κορυφής. Κανείς δεν μπορεί να αρνηθεί τη ποιότητα της σκηνοθεσίας και τις ανατροπές.

Πριν από τη σύνοδο κορυφής ο πρόεδρος απεύθυνε ένα σύντομο τηλεοπτικό μήνυμα [1] κατά το οποίο ανακοίνωσε διάφορες θεαματικές πρωτοβουλίες και δεσμεύθηκε να υποβάλει απολογισμό το βράδυ της 26ης Αυγούστου.

Στις μέρες που προηγήθηκαν αυτή τη σύνοδο κορυφής, τα ευρωπαϊκά μέσα μαζικής ενημέρωσης μετέδιδαν μαζικά μια εκστρατεία παραπληροφόρησης σύμφωνα με την οποία πυρπολήθηκε ολόκληρο το τροπικό δάσος του Αμαζονίου. Η καταστροφή του θα στέρησε τη Γη από το οξυγόνο και θα επιτάχυνε την υπερθέρμανση του πλανήτη. Ωστόσο, δεν είναι το δάσος που καίγεται, αλλά οι αποψιλωμένες περιοχές που υπόκεινται στην τεχνική καθαρισμού με καύση, και το Αμαζόνιο δεν παρέχει παρά μόνο ένα πολύ μικρό μέρος του οξυγόνου της ατμόσφαιρας. Στην πραγματικότητα, ορισμένα μέλη της G7 ελπίζουν να παρακάμψουν την ACTO (Amazon Cooperation Treaty Organization, Συνθήκη για τη Συνεργασία στο Αμαζόνιο) προκειμένου να αξιοποιήσουν τον υπέροχο ορυκτό, φαρμακευτικό και ξύλινο πλούτο αυτής της περιοχής. Ο Εμανουέλ Μακρόν έχει ήδη εγκρίνει την εκμετάλλευση αρκετών ορυχείων χρυσού στη Γαλλική Γουιάνα σε μια γαλλο-καναδική κοινοπραξία με πλήρη περιφρόνηση του δάσους και των κατοίκων του. Ο πρόεδρος της Βραζιλίας Jair Bolsonaro δικαίως καταγγέλλει την αποικιοκρατική φύση της επιχείρησης της G7. Τα ψεύδη του Εμανουέλ Μακρόν θα έχουν σοβαρές συνέπειες.

Άλλο ζήτημα και όχι από τα λιγότερα σημαντικά: ο ίδιος ο πρόεδρος ισχυρίστηκε ότι είχε λάβει μια «εντολή» από τη G7 για να διαπραγματευτεί με το Ιράν. Αυτό είναι προφανώς αδύνατο, όχι μόνο επειδή η Ομάδα των 7 δεν δίνει εντολή, αλλά και επειδή οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν μεταβιβάζουν ποτέ αυτή την εξουσία σε τρίτη χώρα. Αφού ο διεθνής Τύπος επανέλαβε με κλειστά τα μάτια αυτή την ανοησία και ο πρόεδρος Τραμπ παρά λίγο να πάθει εγκεφαλικό, ο Εμανουέλ Μακρόν αναγνώρισε το λάθος του, και αμέσως, κάλεσε τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, Mohammad Javad Zarif, ο οποίος έφτασε αμέσως στο Μπιαρίτς και τον συνάντησε. Ήταν αδύνατο να γίνει πιο θεαματικό, αλλά έγινε με κόστος τη δημόσια προσβολή του φιλοξενούμενου του, του Ντόναλντ Τραμπ, και της δυσφορίας των άλλων φιλοξενούμενων του.

JPEG - 32.6 ko

Οι σύμβουλοι της Ελυζέ επιβεβαιώνουν ότι ο Αμερικανός πρόεδρος είχε συμφωνήσει, αλλά σε τι; Δεν επιτράπηκε στον Mohammad Javad Zarif να εισέλθει στο ξενοδοχείο Hôtel du Palais όπου πραγματοποιείται η σύνοδος κορυφής. Έγινε δεκτός για τρεις ώρες από τον ομόλογό του Jean-Yves Le Drian και τον υπουργό οικονομικών Bruno Lemaire στο Δημαρχείο του Μπιαρίτς. Ο Εμανουέλ Μακρόν εγκατέλειψε τους καλεσμένους του για να συμμετάσχει στη συνάντηση με τους δύο κομπάρσους του για μισή ώρα. Η συνομιλία πραγματοποιήθηκε παρουσία Βρετανού και Γερμανού συμβούλων. Η απρόβλεπτη επίσκεψη αυτή δεν θα προωθήσει την επίλυση της σύγκρουσης Ιράν-ΗΠΑ, αλλά θα βάλλει τις Ηνωμένες Πολιτείες εναντίον του Ιράν και της Γαλλίας. Το σενάριο αυτό είναι το πρώτο σοβαρό διεθνές λάθος ενός προέδρου του οποίου η κοινωνιοπαθητική διάθεση ήταν γνωστή πολύ πριν από την εκλογή του. Με κοινωνιοπάθεια εννοούμε μια γενική τάση προς την αδιαφορία για τους κοινωνικούς κανόνες και τα δικαιώματα των άλλων σε συνδυασμό με παρορμητική συμπεριφορά.

Συμπέρασμα

Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ θεωρεί τον "πολιτικά ορθό λόγο" ως σύμπτωμα της αρπαγής της χώρας του από την ολιγαρχία της παγκοσμιοποίησης. Σύμφωνα με την Washington Post, θα απέφευγε ευχαρίστως να πάει να χάσει το χρόνο του στο Μπιαρίτς. Προφανώς, η άφιξη στην πόλη ενός φιλοξενούμενου που δεν ήθελε να τον δει του γύρισε την ενόχληση του σε θυμό. Τα τετ-α-τετ του με τον γάλλο ομόλογό του πέρασαν ευχάριστα επιβεβαιώνουν οι σύμβουλοι του Ελυζέ αλλά ήταν οδυνηρά σύμφωνα με τους δικούς του - και αυτό αρχής γινόμενης από το πρωινό-. Σύμφωνα με την σύμβουλό του, Kelly Ann Shaw, ο πρόεδρος θα ήθελε η επόμενη συνάντηση, το 2020 στις Ηνωμένες Πολιτείες, να θέσει νέους στόχους.

Η τελική δήλωση της Διάσκεψης Κορυφής του Μπιαρίτς [2] δεν είναι παρά μόνο ένας σύντομος κατάλογος σημείων συμφωνίας μεταξύ των συμμετεχόντων. Όλος ο κόσμος θα διαπιστώσει ότι, παρά τον εφησυχασμό του προέδρου Μακρόν και την λατρεία που του έχει ένας συγκεκριμένος Τύπος, θα μπορούσε να είχε συνταχθεί πολύ πριν: κανένα θέμα δεν εξελίχτηκε.

Μετάφραση
Κριστιάν Άκκυριά

Πηγή
Ινφογνώμων Πολιτικά (Ελλάδα)

[1] « Adresse d’Emmanuel Macron avant le G7 », par Emmanuel Macron, Réseau Voltaire, 24 août 2019.

[2] « Déclaration des chefs d’État et de gouvernement du G7 », Réseau Voltaire, 26 août 2019.

Άρθρα υπό την άδεια «Creative Commons»

Μπορείτε να αναπαραγάγετε ελεύθερα τα άρθρα του Δικτύου Βολταίρος, με την προϋπόθεση να αναφέρετε τη πηγή και να μη τα τροποποιήσετε ούτε να τα χρησιμοποιήσετε για εμπορικούς σκοπούς (άδεια CC-BY-NC-ND).

Υποστήριξη του Δικτύου Βολταίρος

Χρησιμοποιήσετε αυτό τον ιστοτόπο όπου μπορείτε να βρείτε αναλύσεις ποιότητας οι οποίες θα σας βοηθήσουν να κατανοήσετε καλύτερα τον κόσμο. Αυτός ο ιστότοπος δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς την οικονομική υποστήριξη σας.
Βοηθήστε μας με δωρεά.

Πώς να συμμετάσχετε στο Δίκτυο Βολταίρος;

Οι διαχειριστές του δικτύου είναι όλοι εθελοντές.
- Μεταφραστές με επαγγελματικό επίπεδο: μπορείτε να συμμετάσχετε στη μετάφραση των άρθρων.