Mark Zuckerberg’in şirketi Facebook, hükümetlere sansür uygulama konusunda deneyim sahibidir. Aralık 2020’de Orta Afrika Cumhuriyeti ve Mali’deki Fransız ordusuyla bağlantılı ve Ocak 2021’de ABD’nin görevi başındaki başkanının hesaplarını kapattıktan sonra, şimdi de Uganda cumhurbaşkanının ekibinin hesaplarını kapattı.

Rakibi Bobi Wine’in işini kolaylaştıran karar, Cumhurbaşkanı Yoweri Museveni’nin yarıştığı Uganda cumhurbaşkanlığı seçimlerinden birkaç gün önce alındı.

Atılan bu adım, çok uluslu şirket ve Atlantic Council arasında « dezenformasyon ve yabancı müdahaleleri izleyerek, yurttaşların ve sivil toplumun eğitimine katkıda bulunarak Facebook’un dünya çapındaki seçimlerde doğru kullanılmasını teşvik etmek için » imzalanan ortaklığın bir uygulamasıdır.

2011’de Facebook, İsrail’in talebi üzerine, Filistin topraklarında ayaklanma çağrısı yapan hesapları sansürlemişti [1].

Yine 2011’de Başkan Obama’nın Dışişleri Bakanı Hillary Clinton, Facebook’un Mısır, Tunus ve Libya’daki « Arap Baharı »nın rejim değişikliklerinde oynadığı rolü açıkça övdü.

2013 yılında Edward Snowden, Facebook’un National Security Agency’nin (NSA) tüm müşterilerinin kişisel verilerine erişmesine izin verdiğini ifşa etti.

2015 yılında Facebook, Hizbullah ve Suriye Arap Cumhuriyeti’ni « terör örgütü » ilan etti. Al-Mayadeen (o zamanlar Arap dünyasında en çok izlenen haber televizyonu), Sama ve Dunia (Suriye’deki iki devlet televizyon kanalı) ve İkhbariya (Suriye özel televizyon kanalı) dahil olmak üzere birkaç televizyon kanalının hesaplarını kapattı. Eş zamanlı olarak cihatçıların hizmetine sunduğu eğitmenleri vardır [2].

2017’de Great Game India’nın (Hindistan) genel yayın yönetmeni Shelley Kasli, Facebook’un Narendra Modi’yi başbakan seçtirene kadar Hindistan’daki bilgileri nasıl manipüle ettiğini ortaya koydu [3].

2017’de Mark Zuckerberg, Başkan Donald Trump’ın Russiagate sırasında görevden alınması halinde kendisini Amerika Birleşik Devletleri başkan yardımcısı olarak atanmasını sağlamayı düşünmüştü. Sonra da Mike Pence’i istifaya zorlayarak başkan olmayı [4]. Barack Obama’nın eski seçim kampanyası yöneticisi etrafında bir iletişim ekibi kurmuştu. Kongre komiteleri önünde zorluklarla karşılaşınca başka bir strateji tercih etti.

2018’de Facebook, Arjantin, Bolivya, Küba, Ekvador, Uruguay ve Venezüella’yı bir araya getiren hükümetler arası televizyon kanalı TeleSur’u yasakladı.

Facebook Fransa, Cumhurbaşkanı Sarkozy’nin özel kalem müdürü Laurent Solly, daha sonra özel televizyon kanalı TF1’in 2 numaralı yetkilisi olan Laurent Solly tarafından yönetilmektedir. Solly, France2 devlet televizyon kanalının yıldız gazetecisi Caroline Roux’un kocasıdır.

Uluslararası alanda, Facebook’un halkla ilişkiler müdürü Liberal Demokrat Nick Clegg’dir. İngiltere Başbakanı David Cameron’un yardımcısıydı.

Facebook, Afrika kıtasını çevreleyen 2Africa denizaltı kablo projesi ile Afrika’da sömürgeci siyasete de katkıda bulunmaktadır. Bu ağ, kıta genelinde başlıca limanları birbirine bağlayacak ama iç bölgelere girmeyecektir [5].

Facebook, aşırılık yanlısı olarak nitelediği önemli şahsiyetleri herhangi bir şikayet olmaksızın sansürlemeye başladı. Bu çokuluslu şirket artık hükümetlerin en güçlülerinden bile daha güçlüdür.

Çeviri
Osman Soysal

[1] « Facebook censure les pages appelant à un soulèvement en Palestine », Réseau Voltaire, 1er avril 2011.

[2] “Facebook Direniş Eksenine karşı”, Tercüme Osman Soysal, Voltaire İletişim Ağı , 8 Şubat 2016.

[3] “Facebook’un gizli birimi kamuoyunu nasıl yönlendiriyor?”, yazan Shelley Kasli, Tercüme Osman Soysal, Great Game India (Hindistan) , Voltaire İletişim Ağı , 7 Ocak 2018.

[4] “Geleceğin olası ABD Başkanı Mark Zuckerberg”, Tercüme Osman Soysal, Voltaire İletişim Ağı , 4 Ağustos 2017.

[5] “Facebook Afrika’yı kuşatıyor”, yazan Manlio Dinucci, Tercüme Osman Soysal, Il Manifesto (İtalya) , Voltaire İletişim Ağı , 18 Haziran 2020.